Solana üzerinde Token-2022 için Likidite Havuzu Nasıl Oluşturulur: Project Creator’lar için Rehber
Bir Token-2022 (Token22 veya Tax Token olarak da bilinir), Solana’nın SPL Token’nin Transfer Tax, Permanent Delegate veya Interest Bearing Rate gibi ek feature’larla genişletilmiş versiyonudur. token oluşturulduktan sonra, bir DEX üzerinde işlem görebilmesi için bir sonraki adım, genellikle Raydium üzerinde bir likidite havuzu kurmaktır.
Bu rehberde Token-2022’nin ne olduğunu, hangi extension’ları desteklediğini ve Solana üzerinde likidite havuzu oluşturmanın iki yolunu göreceksin: iki adımlı flow (OpenBook Market + Raydium) ve Smithii’nin no-code aracıyla tek adımlı flow. Video formatını tercih edersen, tutorial’ı aşağıda bırakıyoruz.
Aquí te explicamos cómo crear un Token 2022 de Solana.
Token-2022 nedir
Solana üzerinde bir Token oluşturmadan önce “SPL Token-2022” kavramını net olarak kavramalıyız. SPL, “Solana Program Library”nin kısaltmasıdır, yani bir SPL Tokens, Solana Blockchain’ine ait ve onun standartlarına göre oluşturulmuş bir token’dir.
SPL Token-2022’den bahsediyorsak, normal bir token’in bir adım ötesindeyiz; bunlara “token extensions” diyoruz.
Bu extension’ların farklı fonksiyonları vardır, ancak en öne çıkanı tartışmasız işlem başına komisyon ekleme seçeneğidir, yani genel olarak bilinen adıyla “Tax Token”, bu durumda Solana üzerinde.
Özetle, Token-2022, Token22 veya Tax Token olarak da bilinen bu terimler, işlem başına komisyon içeren bir Solana Token’ini ifade etmek için kullandığımız terimlerdir.
Token-2022 Extension’ları
Token 2022 Liquidity Pool oluştururken token22’nin şu extension’larını öne çıkarabiliriz:
Transfer Tax
Bu extension, token’imiz her başka bir wallet’e transfer edildiğinde (satışlar dahil) komisyon eklememizi sağlar.
Şunu akılda tutmak önemli: bu komisyon bizim token’imizin komisyonudur, Solana’nın değil ve EVM’de olduğu gibi belirlediğimiz bir wallet’e doğrudan gitmez. Bu durumda token’lar bir “Token Account”ta tutulur. Bu token’ları daha sonra sana göstereceğim bir araçla kolayca “withdraw” edebilirsin.
Ayrıca “withdraw authority”yi ve token’in authority’sini de belirleyebiliriz.
Permanent Delegate
“Permanent Delegate” extension’ı, token’imizin authority’sini başka herhangi bir wallet’e kalıcı olarak delege etmemizi sağlar.
Bu wallet, uygun gördüğü token’ları burn etme veya transfer etme yetkisine sahip olacak.
Default Account State
Bu extension oldukça spesifik bir kullanım için tasarlanmıştır; çünkü bir wallet’te oluşturulduğunda token account’un default state’ini belirlememize olanak tanır.
Bu state şunlardan biri olabilir: Unitialized, Initialized ve Frozen.
Görmeye alışık olduğumuz SPL Token’ların state’i Initialized’dır ve bu extension’ı değiştirmezsek elimizde olan da budur.
Interest Bearing Rate
“Interest Bearing Rate” sayesinde token üzerinde bir faiz oranı belirleyebilir ve istediğimiz zaman bu tutarı faiziyle birlikte çekebiliriz.
Non-Transferable
Adından da anlaşılacağı gibi, bu uzantıyı uyguladığımızda token başka wallet’lara transfer edilemez hale gelir.
Yine de token account’u burn edip kapatabilirler.
Token-2022 liquidity pool nasıl oluşturulur: iki yol
Genellikle Solana üzerinde Tax Token için liquidity pool oluşturma süreci 2 adımda gerçekleştirilir: önce bir OpenBook Market oluşturulur, ardından Liquidity Pool kurulur. Ancak Smithii çözümleri arasında bunu tek adımda yapmanı sağlayan bir araç var. Sana iki seçeneği de göstereceğiz.
Yol 1: iki adım (OpenBook Market + manuel Raydium)
Adım 1: OpenBook Market oluştur
token hazır olduğunda, sürece doğrudan Smithii Tools üzerinden “Create OpenBook Market” bölümünden başlıyoruz ve wallet’ımızı bağlıyoruz.
Temelde market oluşturmak, daha sonra liquidity pool oluşturabileceğimiz token pair’ini hazırlamak anlamına gelir.
Token-2022 için Openbook Market oluşturma konusunda detaylı bir rehbere buradan ulaşabilirsin.
Adım 2: Raydium üzerinde liquidity pool oluştur
Market’i oluşturduktan sonra doğrudan liquidity pool oluşturma adımına geçebiliriz. Şunu unutma: Tax Token için liquidity pool’u yalnızca token’un “Freeze” durumunda olması halinde oluşturabilirsin. Yani daha fazla token üretimi kısıtlanmış, maksimum supply kesinleşmiş olmalı.
Bunun için bu sayfaya gidip token’unu seçip işlemi tamamlayabilirsin. Maliyeti yalnızca 0.1 SOL.
Bu noktayı hallettikten sonra doğrudan Raydium üzerindeki pool oluşturma bölümüne geçiyoruz: raydium.io/liquidity/create/ adresine girip wallet’ımızı bağlıyoruz.
Burada daha önce kopyaladığımız “OpenBook Market ID”yi yapıştırıp confirm‘e tıklıyoruz.
Şimdi en kritik aşamalardan birine geçiyoruz: token’umuzun başlangıç fiyatını belirlemek ve pool’a liquidity eklemek.
Başlangıç fiyatı konusunda en uygun bulduğun değeri gir. Sağlam bir strateji için kapsamlı bir tokenomics hazırlamanı tavsiye ederiz.
Ardından yatıracağın her bir token 2022 için liquidity miktarını gir. Wallet’ında yeterli bakiyenin olduğundan emin ol.
Son olarak liquidity pool için yayın tarihini seç ve confirm‘e tıkla.
Butona tıkladıktan sonra 2 işlemi onaylamamız gerekecek. Bunu yaptığımızda liquidity pool Token 2022 ID‘mizi göreceğiz (kolayca aramak için) ve süreç tamamlanmış olacak. Artık Solana üzerindeki liquidity pool’umuz hazır.
Bu liquidity pool, ikinci adımın başında girdiğimiz sayfada aktif olarak görünecek.
Yol 2: Solana Liquidity Pool Creator ile tek adımda
Ayrıca Smithii’in dApp‘ünü kullanarak Solana üzerinde tek adımda bir liquidity pool oluşturabilirsin. Arayüz aşağıdakine benzer:
Bu araç, kullanıcı dostu bir arayüzle Raydium üzerinde liquidity pool’umuzu oluşturmamızı sağlıyor ve sadece 1 SOL’den itibaren başlıyor (kullandığın konfigürasyona göre 3,5 SOL’a kadar çıkabilir).
- Aracı kullanmak için wallet’ını bağla.
- “Base Token“i seç (oluşturduğun ve henüz market’te değeri olmayan token)
- Gelişmiş seçenekleri ayarla: Event Queue Length, Request Queue Length ve Orderbook Length (sadece ucuz bir Market ID kullanmak istiyorsan, 0,4 SOL’dan itibaren)*
- Eklemek istediğin token miktarını ve SOL/USDC’ı belirle.
- Lansman tarihini belirle (opsiyonel)
- “Create Liquidity Pool“a tıkla ve 3 işlemi onayla.
Tamamlanması biraz zaman alacak ve ardından market ID’sini ve liquidity pool adresini göreceksin. Bunları kaydet, çünkü ileride bu adreslere ihtiyacın olabilir.
OpenBook Market ID oluşturacaksan Min Order Size ve Tick Size için bu tabloyu referans olarak kullanabilirsin.
**”Gelişmiş seçenekler” bölümünden OpenBook Market’imizin boyutunu değiştirebiliriz. Önerebileceğim 3 farklı boyut için kullanman gereken input’ları aşağıda bırakıyorum:
0.4 SOL:
- Event Queue Length: 128
- Request Queue Length: 63
- Orderbook Length: 201
1.5 SOL:
- Event Queue Length: 1400
- Request Queue Length: 63
- Orderbook Length: 450
2.8 SOL:
- Event Queue Length: 2978
- Request Queue Length: 63
- Orderbook Length: 909
Si quieres Listar tu Token en Jupiter Exchange aquí te explicamos cómo agregar un Token a Jupiter.
Token-2022 ve Solana üzerindeki liquidity pool’lar hakkında SSS
Token-2022 ile normal bir SPL Token arasındaki fark nedir?
Klasik SPL Token yalnızca temel fonksiyonları destekler (mint, transfer, burn). Token-2022 ise SPL Token program’ın genişletilmiş versiyonudur ve şu token extensions özelliklerini getirir: Transfer Tax, Permanent Delegate, Interest Bearing Rate, Non-Transferable ve Default Account State gibi. token’ın bu özelliklerden herhangi birini kullanıyorsa, Token-2022 demektir.
Pool oluşturmadan önce neden freeze revoke yapmam gerekiyor?
Raydium, bir Token-2022’yi pool’a kabul etmeden önce freeze authority’nin revoke edilmiş olmasını şart koşuyor. Freeze authority’yi elinde tutarsan holder wallet’larını istediğin gibi dondurabilirsin ki bu, herhangi bir alıcı için açık bir risktir. Freeze authority’yi revoke etmek (Smithii tool’u ile 0,1 SOL maliyet) supply’ı kesinleştirir ve pool oluşturmanın önünü açar.
Token-2022 için pool oluşturmak normal SPL Token’a göre daha mı pahalı?
Solana’daki Market ve rent maliyeti aynıdır (Market boyutuna göre 0,4 SOL ile 2,8 SOL arasında değişir). Token-2022’nin eklediği şey, token’ı oluştururken yapmadıysan ekstra bir revoke freeze authority adımıdır. Toplamda Smithii ile 1 adımlık akış, konfigürasyona göre 1 ile 3,5 SOL arasında kalır.
Transfer Tax, Raydium üzerinden işlem yapıldığında çalışıyor mu?
Evet. Raydium pool’undan geçen swap’lar Token-2022 transfer’lerini tetikler ve Transfer Tax extension’ı aktifse, komisyon ilgili token account’unda birikir. Bu fee’leri, token’ı oluştururken tanımladığın withdraw authority ile withdraw edebilirsin.
Solana Liquidity Pool Creator’ı normal SPL Token’lar için de kullanabilir miyim?
Evet. Aynı araç hem klasik SPL Token hem de Token-2022 için çalışır. Konfigürasyon akışı (Base Token, Quote Token, Min Order Size, Tick Size) tamamen aynıdır; değişen tek şey token’ın iç standardıdır ve bunu araç otomatik olarak algılar.
Bunları bilmeden liquidity pool’ını launch etme!
Big player’ların bir liquidity pool launch ederken kullandığı 5 sırrı al
Web3 alanına odaklı crypto yazarı. Smithii editöryal ekibinin eski katkıcısı.
