THỊ TRƯỜNG NFT HOẠT ĐỘNG NHƯ THẾ NÀO

Chào mừng bạn đến với chương thứ ba của khóa học tạo NFT! Trong chương này, chúng ta sẽ nói về thị trường NFT, đi sâu hơn vào cách thị trường này vận hành và những chi tiết bạn nên nắm rõ để di chuyển đúng hướng trong một mảng phức tạp như thế này.

Để dễ theo dõi, chúng ta sẽ chia chương này thành “4 phần”: các loại dự án NFT đang có trên thị trường, những blockchains hỗ trợ NFT, các nhóm đối tượng của NFT, và cuối cùng, cũng là phần quan trọng nhất: thị trường NFT vận hành như thế nào để một bộ sưu tập NFT có thể thành công.

CÓ NHỮNG LOẠI DỰ ÁN NFT NÀO

Dù hầu như ai cũng biết đến các bộ sưu tập NFT như “Bored Ape Yatch Club” hay “Crypto Punks”, ngoài kia vẫn có hàng nghìn dự án từng đạt và vẫn đang duy trì thành công rất lớn. Nhìn tổng quan, ta có thể chia chúng thành 4 loại bộ sưu tập: PFPs, Utility, Games và Art.

BỘ SƯU TẬP PFP

Các bộ sưu tập PFP là những bộ sưu tập lấy art của bộ sưu tập làm nền tảng để dùng làm ảnh đại diện, còn utility chính của chúng nằm ở community. Chúng tạo cảm giác thuộc về và mang lại giá trị cho community theo nhiều cách khác nhau.

NFT CÓ UTILITY

Các NFT thiên về utility là những dự án mang lại một công dụng cụ thể cho holders, hoặc rộng hơn là cho cả cộng đồng. Khi utility hướng đến cộng đồng, thường vẫn tạo lợi ích ngược lại cho holders. Một mô hình rất phổ biến là revenue sharing, tức chia phần lợi nhuận cho holders.

GAME NFT

Các dự án NFT về game thường được gọi là p2e (play to earn). Về cơ bản, đây là những dự án xoay quanh một game, trong đó NFT thường là nhân vật trong game hoặc ít nhất cũng là một phần của game. Sau khi hoàn tất collection, team sẽ liên hệ với một chuyên gia thiết kế game theo yêu cầu và chốt ngày launch.

ART NFT

Cuối cùng là NFT nghệ thuật. Nhóm này thường có tệp người mua ngách hơn, collection có trading volume thấp hơn và tập trung nhiều vào sưu tầm.

NFT CÓ TRÊN NHỮNG BLOCKCHAIN NÀO

Gần như mọi blockchain phổ biến đều hỗ trợ NFT, nhưng điều đó không có nghĩa chúng là lựa chọn tốt nhất để tạo bộ sưu tập NFT của bạn. Chúng ta sẽ dựa vào số liệu từ top 10 blockchain theo Volume Bán hàng với NFT để lọc ra những cái tên đáng chú ý nhất.

TOP 10 BLOCKCHAIN NFT THEO TRADING VOLUME

Ở vị trí đầu tiên là Ethereum, cái tên ai cũng biết. Đây là blockchain đã đưa NFT vào đời sống (dù không phải là network nơi NFT đầu tiên được tạo ra). Từ trước đến nay nó luôn gần như không có đối thủ và hiện vẫn vậy, chỉ thỉnh thoảng bị Bitcoin hoặc Solana vượt qua trong vài ngày riêng lẻ.

Ngay phía sau là NFT trên Bitcoin, được gọi là Ordinal. Chúng còn rất mới nhưng rõ ràng đã chiếm được một vị trí lớn trên thị trường. Cần tiếp tục theo dõi đà phát triển của chúng để xem có thể đi xa đến đâu.

Ở vị trí thứ ba là Solana. Trọng tâm hoạt động của network này là NFT, và thành công của nó đã được xây trên mảng này từ năm 2021. Kể từ khi tạo cú hích trên thị trường, nó luôn giữ vững trong top 3.

Tiếp theo là Mythos. Đây cũng là một network ra đời chưa lâu nhưng đã thành công, tập trung vào các dự án NFT trong mảng gaming. Họ lọt vào top nhờ “Blankos Block Party” và màn hợp tác với NFL.

Polygon là cái tên tiếp theo. Đang đứng ở vị trí thứ năm nhưng đã tăng trưởng rất mạnh và vẫn chưa có dấu hiệu chậm lại. Đây là cửa tiếp cận cho những người mua ETH không thể hoặc không muốn trả phí giao dịch 50-150$.

InmutableX ít được công chúng đại chúng biết đến hơn nhiều. Nền tảng này cũng tập trung vào gaming và vẫn giữ được vị trí trong top nhờ những game lớn như “God’s Unchained”.

BNB là network của Binance. Thị trường này chưa quá phổ biến, nhưng từng tạo độ phủ khá lớn với các game NFT như Plants vs Undead hoặc Cryptomines. Số liệu ổn, nhưng vẫn hơi đuối hơn so với những cái tên đã nhắc ở trên.

3 cái tên cuối, Cardano, Arbitrum và Flow có volume thấp hơn khá nhiều, dù Cardano là một Blockchain nổi tiếng hơn nhiều so với một số network chúng ta đã đề cập. 

Cũng cần nhấn mạnh rằng Flow, dù nghe có vẻ bất ngờ, lại nằm trong top 4 lịch sử về volume bán NFT (đây là network được Meta của Zuckerberg, NBA, NFL, UFC và cả La Liga lựa chọn).

Cũng nên nhắc riêng đến Wax, một network rất thành công trong mảng game NFT. Ngoài ra còn có Hedera, khá phổ biến trong các bộ sưu tập NFT của cộng đồng nói tiếng Tây Ban Nha.

CÁC KIỂU NHÀ ĐẦU TƯ NFT

Sau những gì đã đọc, chắc bạn đã hình dung được lựa chọn nào hợp với mình nhất. Nhưng đừng quên nắm rõ các kiểu nhà đầu tư sẽ xuất hiện trong bộ sưu tập NFT của bạn. Ở đây, chúng ta sẽ chia nhóm công chúng NFT thành 4 kiểu: “gamers”, “nhà sưu tầm nghệ thuật”, “dân đầu cơ” và “nhà đầu tư thực thụ”.

Gamers là nhóm công chúng đầu tư chủ yếu, và trong nhiều trường hợp chỉ đầu tư vào p2e, tức là các NFT dựa trên game.

Nhà sưu tầm nghệ thuật là những nhà đầu tư mua NFT đơn giản vì họ nhìn thấy giá trị trong phần nghệ thuật của nó.

Tôi gọi dân đầu cơ là những nhà đầu tư chỉ muốn mua rồi bán khi họ thấy đã có mức lợi nhuận đủ tốt. Nói cách khác, họ không đầu tư vì tin vào dự án, mà chỉ để đầu cơ theo giá.

Cuối cùng là nhóm mà tôi hay gọi là nhà đầu tư “thực thụ”. Dù họ cũng đầu cơ, đây là nhóm tập trung nhiều hơn vào utility hoặc giá trị mà dự án mang lại, và đầu tư vào base vì điều đó. Có thể nói họ đi theo hướng trung-dài hạn. 

Hai nhóm cuối này cũng là “nhóm phụ” của gamers và nhà sưu tầm. Nhưng họ xuất hiện nhiều hơn trong các dự án NFT “thuần” tập trung vào PFPs hoặc utility.

THỊ TRƯỜNG NFT VẬN HÀNH NHƯ THẾ NÀO

Cần hiểu rằng mọi blockchain và mọi loại dự án NFT gần như vận hành giống nhau khi xét về mặt thị trường.

Thị trường NFT được dẫn dắt bởi đầu cơ. Người ta đầu cơ vào base dựa trên hype và FOMO (Fear Of Missing Out). Và lượng hype này được tạo ra bởi influencers, đặc biệt là các DAO (ý nói các cộng đồng NFT và những dự án đã mint xong). Nhà đầu tư sẽ mua NFT của bạn nếu họ tin khoản đầu tư đó có thể sinh lời.

Các DAO thường làm collabs, partnerships và “Alpha Calls” cho những collection mới nổi, giúp chúng có độ phủ và vị thế rất riêng. Còn với influencers, họ có sức ảnh hưởng lớn trên Twitter, đồng thời cũng nổi bật trên Youtube, nhất là khi nói về p2e.

Tóm lại, thị trường xoay quanh việc người khác nhắc đến chúng ta, nhưng phải nhắc đến như một cơ hội đầu tư lớn.

KẾT LUẬN

Để kết lại, tôi muốn nhấn mạnh lại thông điệp quan trọng nhất bạn cần nắm trong chương này: Nhà đầu tư sẽ mua NFT của bạn nếu họ tin khoản đầu tư đó có thể sinh lời. Thị trường vận hành như vậy, nên ta phải thích nghi với nó và tạo một collection có chiến lược phù hợp để đạt kết quả thật tốt.

Cảm ơn bạn đã đọc. Hẹn gặp ở chương tiếp theo!